DİYARBAKIR ŞEHRİ

KONU BAŞLIKLARI;

DİYARBAKIR TARİHİ

 

Mezopotamya ile Anadolu medeniyetlerinin geçiş bölgesinde olan Diyarbakır’ın tarihi çok eski devirlere dayanmaktadır. Yontma taş ve Mezolitik devirlerde Diyarbakır ve çevresinde var olan mağaralardan burada yerleşim olduğu yapılan arkeolojik araştırmalar ile anlaşılmıştır. Eğil-Silvan yakınlarındaki Hassun Dicle Nehri ve kolları üzerinde Ergani yakınlarında Hilar mağaralarında bu çağdan kalma kalıntılar tespit edilmiştir. Şehrin, 65 kilometre kuzeybatısında Ergani ilçesi yakınlarında yer alan Çayönü Tepesi kazılarında, dünyanın en eski köyü bulunmuştur. Çayönü'ndeki insanlar zamanla göçebelikten yerleşik köy yaşama, avcılık ve toplayıcılıktan besin üretimine geçmiştir.Şehrin kent merkezinde, MÖ 3000 Hitit ve Hurri-Mittani egemenliği yaşanmıştır. MÖ 1260 yılına kadar egemenliklerini sürdüren Hurri-Mitaniler'den sonra sırasıyla Asurlular, Aramiler, Urartular, İskitler, Medler, Persler, Makedonyalılar, Selevkoslar, Partlar, Ermeniler, Romalılar, Sasaniler, Bizanslılar, Emeviler, Abbasiler, Şeyhoğulları, Hamdaniler,Mervaniler, Selçuklular, İnaloğulları, Nisanoğulları, Artuklular, Eyyübiler, Moğollar, Akkoyunlular, Safeviler ve Osmanlılar Diyarbakır'a egemen olmuşlardır. Asurlular döneminde şehir, bölge valilik merkezi olmuştur. Mîlâttan sonra bir ve ikinci asırlarda şehir ve bölgesi için Romalılar ve Partlar arasında savaşlar yapılmıştır. Romalılar!ın hakimiyetine geçen şehir Roma İmparatorluğu'nun yıkılması ile Bizans yönetime geçmiştir. Ömer döneminde islâm ordusu Diyarbakır'ı ve çevresini fethetmiştir.

 

Halid bin Velid, Diyarbakır'a giren ilk islam kumandanıdır. Diyarbakır böylece bir eyâlet olarak İslâm devletine bağlandı.869-899 yılları arasında Diyarbakır ve çevresinde Şeyhiler Hânedânı hüküm sürmüştür fakat Halîfe Mütazıd bu hakimiyete son vermiştir. Daha sonraki yıllarda Hamdânîler hâkim oldularsa da, 990 yılında bölgeye hâkim olan Mervaniler 1096 yılına kadar saltanat sürdü. Alparslan 1071 Malazgirt Muharebesi'nden bir sene önce Diyarbakır’a geldi.Mervânîler, Selçuklular'a tâbi oldu. Melikşah'ın vefatından sonra Diyarbakır'da egemenlik Suriye Selçukluları'na geçti.Eyyûbî lideri Melik Kâmil, Selçuklular'ın yönetimindeki şehri ele geçirdi. 1259'da şehir, İlhanlılar'a geçti. İlhanlılar, bölgeyi Artukoğulları'na bıraktılar.

 

1401 yılında Akkoyunlularyönetiminde, devletin başkenti oldu. Artukluların egemenliğine son veren Safeviler böylece şehri ele geçirdi. Artuklu ve Safevi dönemlerinde kente önemli bir Türkmen kökenli nüfus yerleşimi olmuştur.1507-1515 yılları arasında Anadolu Beylikleri, Memlûkler İran-Safevî devletleri arasında bu bölge için mücadele devam etti. Osmanlı hükümdarı Yavuz Sultan Selim, Diyarbakır'ı ve bütün Güneydoğu Anadolu’yu 15 Eylül 1515'te Bıyıklı Mehmet Paşa kumandasında Osmanlı egemenliğine kattı.Diyarbakır, Osmanlılar döneminde önemli eyaletlerden birinin merkezi olmuş, doğuya sefer yapan orduların hareket üssü ve kışlağı görevini görmüştür. Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönemlerinde özellikle I. Dünya Savaşı'nın yakın zamanlarında hastalık, yangın ve sefalet yüzünden büyük sıkıntı çeken Diyarbakır; Cumhuriyet devrinde büyük ve önemli imar, sosyal, kültürel ve ekonomik hareketler yaşamıştır. 1950'lerden sonra yeni şehir kurulmuş; yollar, hastaneler, okullar ve modern yapılarla gün geçtikçe büyümüş ve gelişmiştir. Yeni şehir kara, hava ve demir yolarıyla Türkiye'nin dört bir yanına bağlanmış önemli merkezlerden biri haline gelmiştir.

 

Diyarbakır, 2 Eylül 1993'te çıkarılan 504 sayılı kanun hükmünde karaname ile büyükşehir unvanı kazandı. 2004 yılında çıkarılan 5216 sayılı kanun ile büyükşehir belediyesinin sınırları valilik binası merkez kabul edilerek yarıçapı 20 kilometre olan dairenin sınırlarına genişletildi. 2012 yılında çıkarılan 6360 sayılı kanun ile 2014 Türkiye yerel seçimlerinin ardından büyükşehir belediyesinin sınırları il mülki sınırları oldu.

 

NEREDE VE NASIL GİDİLİR?

Mezopotamya'nın kuzeyinde yer almaktadır. Malatya, Elazığ, Bingöl, Muş, Mardin, Urfa, Batman ve Adıyaman illeriyle çevrelenmiş olan Diyarbakır ili, bölgenin tüm özelliklerini taşır. Yüzölçümü 15.355 km2 dir. 40.14 Doğu Boylamı 37.55 Kuzey Enlemi arasında yer alır.

Diyarbakır'a ulaşım yanlızca Kara yolu, Havayolu ve Demiryolu olmak üzere 3 türlüdür.

 

Dişti Otogarı, Toplamda 42.000 metre karelik alana yayılmış olan Diyarbakır otogarında ziyaretçilerin misafirlerini karşılaması ve uğurlamasını kolaylaştırmak adına açık otoparkı yanı sıra vakit geçirilebilecek sosyal tesisler de bulunmaktadır.

 

Diyarbakır Hava Limanı, 1952 yılından itibaren hizmete girmiş olup yürürlükteki yaz tarifesine göre 24 saat iç-dış hat seferlerine açıktır. Havalimanımız askeri ve sivil kategoride bir havalimanı olup şehir merkezine olan uzaklığı ise 6 km`dir.

 

Diyarbakır Tren Garı, Diyarbakır'ın merkez ilçesinde bulunmaktadır.

GEZİLMESİ GEREKEN YERLER (29 Yer Eklendi)

 

Abdi Arif Müzesi

C.S. Tarancı Müze Evi

Hassuni Mağaraları

Gazi Köşkü

Hilar Mağaraları

Meryem Ana Kilisesi

Ziya Gökalp Müzesi

Asur Kalesi

Deliler Hanı

Diyarbakır Kalesi

Haburman Köprüsü

Kale Camii

Saint Georgi Kilisesi

Çayönü Ören Yeri

Behram Paşa Camii

Dicle Köprüsü

Ayaklı Minare

Hasan Paşa Hanı

Latifiye Medresesi

Sipahiler Çarşısı

Çermik Kaplıcası

Birkleyn Mağaraları

Dicle Nehri

Fatih Paşa Camii

Hevsel Bahçeleri

Batmansu Köprüsü

Ulu Camii

İskender Paşa Konağı

Şeyh Mutahhar Çarşısı

 

DİYARBAKIR'IN NELERİ MEŞHUR?

HEDİYELİK OLARAK GÖTÜRÜLEBİLECEKLER

Bakır; 

Hasır Bilezik;

Meyan Şerbeti;

Puşi;

Bakır

Hasır Bilezik

Meyan Şerbeti

Puşi

DİYARBAKIR MUTFAĞI

Ayvalı Kavurma; 

Babakanuç;

Ciğer Kebabı;

Duvaklı Pilav;

Kaburga Dolması;

Diyarbakır Kadayıfı;

Kelle Paça;

Kibe Mumbar;

Lebeni;

Meftune;

Nuriye Tatlısı;

Yumurtalı Kenger;

Zingil;

Diyarbakır Çöreği;

İçli Köfte;

Ayvalı Kavurma

Kaburga Dolması

Lebeni

Zingil

Babakanuç

Diyarbakır Kadayıfı

Meftune

Diyarbakır Çöreği

Ciğer Kebabı

Kelle Paça

Nuriye Tatlısı

Duvaklı Pilav

Kibe Mumbar

Yumurtalı Kenger

İçli Köfte

Hakkımızda          Kullanım Şartları          Gizlilik Sözleşmesi          Site Haritası          İletişim

  • Facebook
  • Twitter
  • YouTube
  • Pinterest
  • Tumblr Social Icon
  • Instagram

Negeziyorum © Her Hakkı Saklıdır |2015|